Uyanan Bir Dev: Rusya

Rusya ve Türkiye'nin siyasal ve ekonomik ilişkileri gelişiyor
Rusya ve Türkiye’nin siyasal ve ekonomik ilişkileri gelişiyor

1,4 trilyon dolarlık milli geliri ile Rusya, bölgemiz için başat aktör olmayı sürdürüyor. Geçmişin Süper Güç’ü Rusya sahalara bu kez askeri gücünün yanı sıra, ekonomik gücü ile de dönecek gibi görünüyor.

İki kutuplu dünyanın iki süper gücünden biri iken, 90’larda siyasal sistemi ve ekonomisi çöken Rusya, günümüzde tekrar bir güç olarak yükseliyor. Putin’in başkanlık dönemi ile birlikte Rusya Federasyonu bölgesinde hem siyasal hem de ekonomik olarak liderliğe oynuyor. Doğal kaynak zengini bu ülke, hem ithalat hem de ihracat bağlamında ikili ticari ilişkilerde, Türkiye’nin en önemli partnerlerinden biri haline geldi.  Peki Rus ekonomisinin temel özellikleri bizlere hangi fırsatların olduğunu söylüyor. İşte rakamlarla Rusya ve uyanan bir devin analizi…

142 milyon nüfusa sahip Rusya Federasyonu’nun 2017 yılında gayrisafi milli hasılası 1,4 trilyon dolar ve kişi başına milli geliri 11 bin dolar civarına ulaştı. 17 milyon metrekareyi aşan yüzölçümüne sahip olan Rusya’da büyük işletmeler ekonominin ana aktörüdür. Bunun yanı sıra, KOBİ’lerin oranı %10-15 civarındadır. Rus ekonomisi özellikle ağır sanayi alanında gelişme gösterirken, tüketim malları ve hafif sanayi alanında nispeten daha düşük bir seyir halindedir. Ülkenin son 10 yıldaki hızlı büyümesinde yüksek seyreden petrol fiyatlarının etkili olduğu vurgulanıyor. Rus ekonomisinin 2018 ve 2019’da 1,7-18 civarında büyümesi bekleniyor.

Rusya’nın ihracatı ithalatını geçiyor

2016 yılı itibariyle, Rusya dünyanın en büyük 16. ihracatçısı (286 milyar dolar) ve 25. en büyük ithalatçısı (182 milyar dolar) konumundadır. Petrol başta olmak üzere doğal kaynak zengini olan Rusya’nın öne çıkan ihracat ürünlerini; ham petrol, petrol yağları, taş kömürü, işlenmemiş alüminyum ve elmas oluşturuyor. Ülkenin ithal ettiği ürünler arasında ise şunlar bulunuyor; ilaçlar, telli telefon için gerekli cihazlar, otomobil, kara taşıtları parçaları vb. Rusya’nın ihracatında ilk sırayı Hollanda 29,3 milyar dolar ile ilk sırada yer alıyor. Onu 28 milyar dolar ile Çin, 21,3 milyar dolar ile Almanya takip ediyor. Rusya’nın ihracatında Türkiye 13,7 milyar dolar ile 5. sırada bulunuyor. Rusya’nın ithalatında ise Çin 38,1 milyar dolar ile ilk sırada. Onu 19,4 milyar Dolar ile Almanya ve 11,1 milyar dolar ile ABD izliyor. Rusya’nın ithalatında Türkiye 2,1 milyar dolar ile 22. sırada yer alıyor.

Türkiye’nin Rusya’ya ihracatı 2013 yılında en yüksek seviyeye, 7 milyar dolara ulaşmıştı. Türkiye’nin Rusya’dan en yüksek ithalatı ise 2012 yılında en yüksek seviyede, 26,6 milyar dolar olarak gerçekleşmişti. 2017 yılının tamamında Türkiye’nin en fazla ithalat yaptığı 3. ülke Rusya (20 milyar 104 milyon dolar) olmuştur.

Tekstil ve hazırgiyim ihracatında Rusya pazarı dikkate alınmalı

2016 yılı rakamları ile, Rusya Federasyonu toplam 453,5 milyar dolar değerindeki dünya hazırgiyim ve konfeksiyon ithalatında 5,9 milyar değeri ile %1,3’lük paya sahip. Rusya’nın bu ithalattaki en önemli partnerleri %40,5 pay ve 2,4 milyar dolar değeri ile Çin ilk sırada bulunuyor. Türkiye ise %2,3 pay ile Rusya’ya hazırgiyim ve konfeksiyon ithalatında ancak 8. sırada yer alabiliyor. Rusya’nın tekstil ürünleri tedariğinde de Çin %26,7 pay ile ilk sırada yer alıyor. Çin Rusya’ya 643,1 milyon dolar değerinde tekstil ithalatı gerçekleştiriyor. Türkiye’nin Rusya’ya tekstil ithalatı ise 47,2 milyon dolar değerindedir. Türkiye %2’lik pay ile Rusya’nın tekstil ithalatında 10. büyük tedarikçi olabildi.

İHKİB’in (İstanbul Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği) raporuna göre, Türkiye Rusya’ya şu hazırgiyim ve konfeksiyon ürünlerini ihraç ediyor; dış giyim (%83,4), iç giyim (%3), bebek giyim (%1,8), spor ve yüzme kıyafetleri (0,9), çorap (%3,9) ve diğer hazırgiyim eşyaları (%5,6). Yine aynı rapora göre Rusya’ya en çok ithal ettiğimiz tekstil ürünleri arasında; elyaf (%9,8), iplik (16,8), dokuma kumaş (26,9), örme kumaş (%10,9) ve diğer tekstil ürünleri (%35,4) yer alıyor.

2017 yılının tümünde Türkiye’nin tekstil ve hammaddeleri ihracatı yaptığı en büyük 10 ekonomi arasında Rusya yer almıyor. Tekstil ihracatımızın yarıdan biraz fazlası AB ülkelerine gerçekleştiriliyor. Rusya Federasyonu’na tekstil ihracatımızı arttırmaya yönelik yapılacak adımlar kısa sürede olumlu meyvelerini verebilecek potansiyele sahip bulunuyor.

Kasım 2015’teki uçak düşürme krizi sonrasında özellikle tarım ihracatında ve turizmde yaşanan ani düşüşte görüldüğü gibi, iki ülke arasında siyasi krizler ve çözümler ekonomiyi direkt etkiliyor.